Nowość!

Firma bukmacherska eWinner pod koniec września wystartowała ze swoją ofertą! Więcej informacji tutaj

Gry hazardowe – jakie gry hazardowe są w Polsce legalne?

Gry hazardowe choć są formą rozrywki i tak właśnie powinny być postrzegane przez samych graczy, są jednocześnie przedmiotem cały branży hazardowej, która jest regulowana przez prawo polskie. Oznacza to, że zasady działania podmiotów organizujących gry hazardowe, kwestie związane z realizacją ich usług, ale też te, które dotyczą praw i obowiązków graczy, są ściśle sprecyzowane w odpowiednich aktach prawnych. Aby ułatwić graczom odnalezienie informacji na temat poszczególnych aspektów dotyczących tego, co jest zakazane, a co dozwolone i pod jakimi warunkami oraz wyjaśnić wszystkie najważniejsze kwestie dotyczące hazardu w Polsce, przygotowaliśmy poniższy przewodnik.

gry hazardowe

Czym jest hazard?

Tytułem wstępu wyjaśnijmy na początek, czym w ogóle jest hazard i gry hazardowe. Ogólnie mówiąc, hazard zawsze polega na grze, ale nie każda gra jest hazardem. W grach hazardowych kluczowym elementem jest przypadkowość, losowość wyniku oraz ryzyko przegrania lub szansa wygrania „czegoś”, najczęściej pieniędzy, a czasem określonych rzeczy. Te 2 elementy są ze sobą ściśle związane, skoro gra jest losowa, nie można przewidzieć jej wyniku, dlatego właśnie ryzyko jest tu tak duże. Co prawda można dowodzić, że poszczególne gry hazardowe są w różnym stopniu losowe. Jeśli kupujemy kupon na loterii, wszystko zależy od naszego „szczęścia”. Z kolei obstawiając zakłady bukmacherskie, mamy do pewnego stopnia wpływ na trafność naszych typów – tu duże znaczenie ma wiedza sportowa, jednak nikt w 100% nie może przewidzieć np. wyniku meczu, dlatego tu również przypadek ma ogromne znaczenie. Tak więc zawsze, gdy jakaś gra wiąże się z ryzykiem utraty postawionych środków oraz jej wynik jest w większym lub mniejszym stopniu przypadkowy, śmiało możemy mówić o uprawianiu hazardu.

Gry hazardowe – ustawa

Przejdźmy do kwestii prawnych. W Polsce podstawowym aktem prawnym, który reguluje sprawy dotyczące hazardu, jest „Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych”. Choć ustawa powstała w 2009 r., była już poważnie nowelizowana i wprowadzono w niej naprawdę duże zmiany. Nowelizacja uchwalona 15 grudnia 2016 r. okazała się przełomowym momentem dla całej branży hazardowej, wprowadzając m.in. monopol państwa na kasyno online i automaty do gry czy uchwalając zapis o konieczności prowadzenia tzw. rejestru domen zakazanych. Zmiany miały na celu zmniejszenie szarej strefy w branży hazardowej, przede wszystkim ograniczenie możliwości działania nielegalnych organizatorów gier hazardowych online. Druga kwestia dotyczyła zapewnienia większego bezpieczeństwa graczy poprzez wpisanie w ustawę rozwiązań przeciwdziałających uzależnieniom od hazardu i zobowiązanie do ich stosowania podmiotów urządzających gry hazardowe.

W dalszej części artykułu przedstawiamy poszczególne zagadnienia w oparciu o ujednolicony tekst tzw. ustawy o grach hazardowych. Dla osób, które chcą zapoznać się z zapisami ustawy w ich oryginalnym brzmieniu, na końcu tekstu podajemy właściwe linki.

Gry hazardowe – definicja

Na początek dobrze jest sprecyzować, co dokładnie rozumiane jest przez ustawodawcę pod pojęciem „gry hazardowe”. Otóż należą do nich:

  • zakłady bukmacherskie,
  • gry karciane (poker, balckjack, baccarat),
  • gry na automatach,

oraz gry losowe, do których zaliczają się:

  • gry liczbowe,
  • loterie (pieniężne, fantowe, promocyjne i audiotekstowe),
  • gra telebingo,
  • gra bingo (pieniężne lub fantowe),
  • gry cylindryczne (np. ruletka),
  • gry w kości.

Ważną kwestią jest fakt, że gry te prowadzone są o nagrody pieniężne lub rzeczowe, tak więc w przypadku gry np. w pokera na zapałki, zapisy ustawy hazardowej nie obowiązują. Z kolei kwestia, czy gry hazardowe są organizowane w formie tradycyjnej czy są to gry hazardowe przez Internet, nie ma już znaczenia – w tym sensie, że ustawa precyzuje zasady  wobec obu rodzajów gier.

Gry hazardowe – kto może organizować?

Jak nietrudno się domyślić, żeby mieć prawo do organizowania określonego typu gier hazardowych w Polsce, trzeba najpierw uzyskać odpowiednie zezwolenie. Za wydawanie koncesji czy licencji odpowiedzialny jest Minister Finansów RP, jednak nie w przypadku wszystkich form hazardu w ogóle można starać się o zezwolenie. Zacznijmy więc od nich.

Gry hazardowe objęte monopolem państwa

kasyno onlineOtóż zgodnie z nowelizacją ustawy o grach hazardowych państwo polskie ma monopol na prowadzenie kasyna internetowego, a tym samym na wszystkie typowo kasynowe gry hazardowe przez Internet, np. poker, blackjack, ruletka, gry hazardowe „jednoręki bandyta” itp. Tak więc kasyno oferujące gry hazardowe online jest jak najbardziej legalne, jednak pod warunkiem, że korzystamy ze strony podmiotu wyznaczonego przez państwo, w tym przypadku Totalizatora Sportowego (spółka Skarbu Państwa). Pozostałe kasyna internetowe dostępne na terenie Polski działają wbrew prawu, a wszelkie gry hazardowe online przez nie oferowane są nielegalne. Drugi obszar objęty państwowym monopolem to stacjonarne automaty do gier, które co prawda mogą się znajdować w koncesjonowanych kasynach, jednak jeśli chodzi o automaty poza kasynami, mogą znajdować się tylko w salonach gry prowadzonych przez państwo (znów monopol realizowany jest przez Totalizator Sportowy). To samo dotyczy gier liczbowych, loterii pieniężnych oraz gry telebingo, o ile organizowane są one poza kasynem gry. Hazard w tej postaci jest więc mocno ograniczony zapisami ustawy.

Gry hazardowe – zezwolenia

Podmioty, które spełniają określone wymogi, mogą starać się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie organizacji pozostałych gier hazardowych. Jeśli chodzi o koncesję na kasyno naziemne, poza koniecznością spełniania szeregu warunków, znaczenie ma też limit liczby kasyn, które mogą działać na danym terenie. Zgodnie z zapisami ustawy o grach hazardowych, w danej miejscowości na każde 250 tys. mieszkańców może funkcjonować 1 kasyno naziemne, natomiast w każdym województwie nie może być więcej kasyn niż 1 na 650 tys. osób. Legalne kasyna działają też na pełnomorskich statkach i promach pasażerskich o przynależności polskiej.

Z kolei innego typu gry hazardowe – zakłady wzajemne – mogą być oferowane przez spółki, które otrzymały od Ministra Finansów zezwolenie na prowadzenie usług bukmacherskich na terenie Polski. Osobna licencja wydawana jest na działalność poprzez sieć punktów stacjonarnych, a odrębne na urządzanie zakładów sportowych przez Internet (firma może złożyć wniosek o jedno lub oba rodzaje zezwoleń). Również w tym przypadku uzyskanie licencji nie jest proste, po pierwsze firma musi spełniać wymogi formalne, takie jak np. posiadać kapitał zakładowy w wymaganej wysokości czy mieć odpowiednią formę prawną. Po drugie konieczne jest złożenie wniosku i wielu dokumentów dotyczących planowanej działalności oraz samej firmy. W przypadku licencji na prowadzenie działalności bukmacherskiej nie ma limitu liczby wydanych zezwoleń. Natomiast zarówno zezwolenie na prowadzenie kasyna, jak i organizację zakładów bukmacherskich wydawane jest na okres 6 lat z możliwością jego przedłużenia.

Rejestr domen zakazanych

Obok wprowadzenia monopolu państwa na wybrane gry hazardowe, kolejny bardzo znaczący zapis nowelizacji z 2016 r. dotyczył powstania „Rejestru Domen Służących do Oferowania Gier Hazardowych Niezgodnie z Ustawą”. Rejestr ten jest spisem domen internetowych, na których podmioty nieposiadające wymaganego zezwolenia oferują gry kasynowe i inne gry hazardowe online. Wyszukiwaniem takich stron zajmują się wyspecjalizowani w tym pracownicy Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego, a namierzone serwisy dodawane są na bieżąco do listy zamieszczonej na ogólnodostępnej, rządowej stronie internetowej. Tzw. rejestr domen zakazanych jest więc na pewno przydatny dla osób, które nie są pewne, czy  dana strona oferuje gry hazardowe online legalnie. Może to nie być jasne zwłaszcza w przypadku stron z zakładami bukmacherskimi.  Jeśli natomiast chodzi o legalne kasyno online mieści się ono jedynie pod adresem totalcasino.pl, tak więc oczywiste jest, że wszystkie inne domeny, na których znajdziemy np. pokera czy ruletkę online, na 100% są nielegalne.

Po drugie rejestr domen zakazanych jest narzędziem wspomagającym blokowanie stron, na których znajdują się nielegalne gry hazardowe. Ustawa obliguje firmy telekomunikacyjne do tego, aby poza nałożeniem blokady na taką stronę dodatkowo dokonywały przekierowania użytkowników na serwis rządowy. Tam wyświetla się jedynie komunikat na temat nielegalności strony i dodania jej do rejestru domen zakazanych oraz przestrzegający przed karami, jakie grożą osobom uczestniczącym w nielegalnym hazardzie. Dostawcy Internetu na spełnienie tego obowiązku mają zaledwie 48 godzin od momentu, kiedy strona znajdzie się w rejestrze – pod groźbą wysokich kar. Ponadto do rozwiązania umowy o świadczeniu usług zobowiązani są także dostawcy płatności, tak więc banki i inni operatorzy systemów płatniczych muszą zaprzestać współpracy z serwisem, który znajdzie się w rejestrze (w ciągu 30 dni). Wszystko to wysoce utrudnia nielegalnym organizatorom zakładów bukmacherskich i innych gier hazardowych funkcjonowanie na polskim rynku i faktycznie zdecydowanie zmniejszyło szarą strefę w Polsce.

Weryfikacja tożsamości i wieku graczy

Dla graczy duże znaczenie ma również zapis o wymogu pełnoletniości osób, które chcą brać udział w grach hazardowych. Zapis ten ma na celu ochronę najmłodszych użytkowników Internetu i potencjalnych młodocianych graczy, którzy, jak dowodzą badania, są najbardziej podatni na uzależnienie od hazardu. Ograniczenie wiekowe największe znaczenie ma oczywiście dla osób niepełnoletnich, gdyż nie mają one ani prawa wstępu do kasyna gry, ani też wchodzenia do kasyna online czy otwierania stron internetowych prowadzonych przez nielegalnych bukmacherów. Jednak przepisy prawne w tej materii pośrednio dotykają też tych graczy, dla których zgodnie z prawem gry hazardowe są w pełni dostępne. Otóż aby móc przestrzegać przepisów, konieczne jest wdrożenie procedury weryfikacji graczy. Każdy, kto wchodzi do kasyna naziemnego musi wylegitymować się przy użyciu dokumentu tożsamości, po czym otrzymuje kartę wstępu potwierdzającą pomyślną rejestrację.

gry hazardowe online - rejestracja kontaZ kolei tych graczy, których interesują gry hazardowe online, obowiązuje wymóg rejestracji indywidualnego konta gracza w danym serwisie internetowym (zarówno na stronie kasyna online, jak i stronach z zakładami bukmacherskimi). W formularzu rejestracyjnym zawsze obowiązkowe jest podanie swoich prawdziwych danych osobowych, jednak to nie wystarcza – konieczne jest też przesłanie skanu lub zdjęcia dokumentu tożsamości. Na tej podstawie organizator gier hazardowych weryfikuje tożsamość i pełnoletniość gracza, a w przypadku, gdy wszystko jest w porządku, aktywuje konto użytkownika. Jeśli pojawią się jakieś zastrzeżenia, z reguły należy dosłać kolejne dokumenty.

Warto jednak wiedzieć, że obok pełnej rejestracji konta operatorzy zakładów bukmacherskich zazwyczaj dopuszczają możliwość tzw. szybkiej, czyli uproszczonej rejestracji, która nie wymaga przesyłania fotokopii dokumentu tożsamości. Wystarczy podać najbardziej podstawowe dane osobowe i kontaktowe, dzięki czemu stworzone zostaje konto tymczasowe. Pozwala ono na dokonywanie większości czynności w serwisie, dzięki czemu można zobaczyć, jak w praktyce wyglądają gry hazardowe online i szeroko pojęta realizacja usługi (np. dokonywanie płatności, korzystanie z bonusów, funkcje dostępne na stronie czy w aplikacji mobilnej). Podstawową różnicą między kontem pełnym a tymczasowym jest natomiast brak możliwości dokonywania wypłat wygranych w przypadku tego drugiego rozwiązania. Jeśli więc chcemy przelać zgromadzone środki finansowe na rachunek bankowy, musimy dokończyć proces rejestracji, przesyłając skan dowodu osobistego czy paszportu.

Regulamin odpowiedzialnej gry

Ustawa hazardowa nakłada na organizatorów gier hazardowych obowiązek przygotowania i wdrożenia regulaminu odpowiedzialnej gry. Są do tego zobowiązane kasyna gry naziemne, kasyno online i bukmacherzy – internetowi i stacjonarni. Jest to obowiązkowy punkt ubiegania się o zezwolenie na urządzanie danej gry hazardowej – regulamin musi być przedstawiony wraz z wnioskiem o udzielenie licencji czy koncesji oraz zostać zatwierdzony przez Ministra Finansów. W momencie uruchomiania działalności (i oczywiście później również) musi być on udostępniony w widocznym miejscu, a gracze powinni mieć możliwość zapoznania się z nim zanim rozpoczną grę. Jego głównym zadaniem jest ochrona graczy przed uzależnieniem od hazardu, a ustawa dokładnie określa, jakiego typu informacje koniecznie muszą znaleźć się w regulaminie tego typu.

Regulamin odpowiedzialnej gry na pewno mówi o tym, w jaki sposób weryfikowany przez danego organizatora gier hazardowych będzie wiek użytkowników oraz jak wyglądać będzie rejestracja użytkowników. Musi też przewidywać i opisywać mechanizmy, dzięki którym możliwa będzie samokontrola własnej gry przez użytkowników oraz automatyczna blokada tych graczy, którym skończą się środki na grę. Ważne są też kwestie dotyczące informowania użytkowników np. o samym organizatorze czy zezwoleniu na gry hazardowe, o zakazie gry dla osób nieletnich, ryzyku uzależnienia się od hazardu czy instytucjach, które pomagają osobom uzależnionym.

Gry hazardowe – jakie są podatki?

Podatek od gry

gry hazardowe - podatkiGry hazardowe to dla graczy nie tylko rozrywka, ale też obowiązki. Przede wszystkim chodzi tu o zobowiązania podatkowe, jednak różne gry hazardowe objęte są podatkiem o odmiennej wysokości. Na zakłady bukmacherskie ustawodawca nałożył 12%-owy podatek obrotowy, a więc od każdego kuponu, niezależnie od tego, czy jest on wygrany czy też nie, należy odprowadzić do urzędu skarbowego 12% wniesionej stawki. Jest on pobierany z góry przez bukmachera, a co za tym idzie do gry angażowane jest nie 100% wniesionej przez gracza kwoty, a jedynie jej 88%. Nie jest to komfortowa sytuacja dla graczy, tym bardziej, że taka procedura nie wynika z zapisów ustawy, a praktyki przyjętej przez organizatorów zakładów wzajemnych. Wyjątkiem od tej zasady są promocje zwyczajowo zwane „grą bez podatku”, kiedy to podatek od gry opłaca bukmacher i cała wniesiona stawka zostaje poddana obrotowi. W takim przypadku, jeśli gracz obstawi właściwe typy, jego wygrana jest większa o około 14% niż standardowo.

Jeśli chodzi o inne gry hazardowe, sytuacja graczy jest lepsza. Co prawda i dla nich ustawa hazardowa definiuje wysokość opodatkowania, a podatnikami są podmioty organizujące gry kasynowe, jednak nie potrącają oni kwoty podatku z wnoszonych stawek. W ten sposób kwestie związane z opłatą podatku od gry nie są tak namacalnie odczuwalne dla samych graczy. Dla formalności podajmy jednak wysokość podatku dla poszczególnych gier:

  • 10% – loteria fantowa i fantowa gra bingo,
  • 15% – loteria pieniężna,
  • 20% – gra liczbowa,
  • 25% – pieniężna gra bingo, gra telebingo, loteria audioteksowa i poker w formie turnieju gry pokera,
  • 50% – gra na automacie, gra cylindryczna, gra w kości, gra w karty (bez turnieju gry pokera),
  • 2,5% – zakłady wzajemne na sportowe współzawodnictwo zwierząt.

Podatek od wygranej

Kolejna kwestia to podatek od wygranej, którego nie muszą opłacać wszyscy gracze, gdyż tylko niektóre gry hazardowe wiążą się z koniecznością jego odprowadzenia. Należą do nich np. zakłady bukmacherskie – jeśli gracz wygrywa powyżej 2280 zł, 10% z wygranej kwoty zostaje potrącone na rzecz opłacenia podatku. Jeśli wygrana wynosi równo 2280 zł lub mniej, mamy do czynienia ze zwolnieniem podatkowym, a więc gracz otrzymuje całą wygraną sumę. Spójrzmy więc na 2 listy.

Gry hazardowe, które obowiązuje podatek od wygranej, której jednorazowa wartość przekracza 2280 zł (10%):

  • zakłady wzajemne,
  • gry liczbowe,
  • gry telebingo,
  • loterie pieniężne, promocyjne, audioteksowe i fantowe.

Gry hazardowe, których nie obowiązuje podatek od wygranej (10%):

  • automaty do gry,
  • gry w karty,
  • gry w kości,
  • gry cylindryczne,
  • gry bingo pieniężne i fantowe.

Jeśli podatek od wygranej dotyczy gry hazardowej, jej organizator pobiera go z wygranej kwoty i odprowadza do urzędu skarbowego, a graczowi wypłaca 90% wygranej sumy. Jeśli natomiast podatek nie jest obowiązujący, gracz powinien pamiętać o uzyskaniu zaświadczenia o wygranej od organizatora danej gry hazardowej. Powinno być one wydane w postaci pisma, które można przedstawić na wypadek kontroli fiskusa. Wszystkie zapisy dotyczące tego podatku znajdują się w „Ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych”.

Jakie kary grożą graczom za nielegalny hazard?

nielegalne gry hazardowe - karyMimo różnych mechanizmów, które są stosowane w Polsce w celu ograniczenia działalności operatorów oferujących nielegalne gry hazardowe przez Internet, nadal wiele podmiotów oferuje gry kasynowe i  zakłady bukmacherskie bez specjalnego zezwolenia. Jeśli gracz zastanawia się, czy nie skorzystać z usług jednego z nich, warto żeby miał świadomość, jakie kary za udział w nielegalnym hazardzie przewidują przepisy prawne. Po pierwsze dotyczą one każdej formy nielegalnego hazardu, a więc niezależnie od tego, czy gracz obstawia nielegalne zakłady wzajemne, czy gra w gry hazardowe w nielegalnym kasynie internetowym lub naziemnym, zawsze naraża się na wysokie kary finansowe. Po drugie uczestnikowi nielegalnych gier hazardowych może zostać wymierzona zarówno kara na podstawie ustawy o grach hazardowych, jak i kodeksu karno skarbowego.

Jeśli chodzi o ustawę hazardową przewiduje ona karę dla wszystkich osób, które uczestniczą w hazardzie organizowanym niezgodnie z prawem i nie jest ważne, czy były one świadome, że proceder jest nielegalny, czy nie. W przypadku, gdy zostanie udowodnione, że gracz np. zawierał zakłady bukmacherskie na stronie internetowej, której właściciel nie posiada zezwolenia na taką działalność, typer musi zapłacić karę w wysokości 100% wygranych środków. Wysokość kwoty, którą trzeba zapłacić, nie jest przy tym pomniejszana o wniesioną stawkę zakładów.

Druga grzywna może być wymierzona na podstawie kodeksu karnego skarbowego. Tu jednak ważne jest, aby graczowi zostało udowodnione działanie świadome, a więc fakt, że wiedział, że łamie prawo. Jeśli to się potwierdzi, grzywna może być bardzo wysoka. Nielegalne gry hazardowe mogą zostać ukarane karą w wysokości do 120 stawek dziennych. Wysokość stawki jest ustalana przez sąd indywidualnie, tak samo jak liczba stawek, które złożą się na grzywnę. W przypadku maksymalnej liczby stawek o najwyższej możliwej wysokości gracz może otrzymać karę w wysokości 3,6 mln zł (w 2019 r.). I chociaż możliwość zostania skazanym na karę więzienia zniknęła wraz z nowelizacją kodeksu karno skarbowego z 2017 r., mimo wszystko wysokość kar finansowych również powinna skutecznie zniechęcać do „zabawy” w nielegalne gry hazardowe.

Gry hazardowe za darmo

Darmowe gry hazardowe można rozumieć dwojako. Po pierwsze, mogą to być wersje demonstracyjne gier dostępnych w legalnym kasynie internetowym. Total Casino udostępnia różne gry hazardowe za darmo – automaty, grę w pokera, blackjack, ruletkę itp. Dzięki temu niezarejestrowany gracz może pograć w dowolne darmowe gry hazardowe i tym samym sprawdzić, na czym polega dana gra w wersji internetowej. Gra określana jest więc jako darmowa, bo nie trzeba wpłacać żadnych pieniędzy, jednak ma to ten minus, że nie można również nic wygrać. Jest to po prostu czysto bezinteresowna zabawa i tylko dlatego może się odbywać bez rejestracji konta.

Darmowe gry hazardowe nieco inne znaczenie mają w przypadku zakładów bukmacherskich (choć i kasyno online może je proponować). Tu nie istnieją wersje demo, natomiast typer i tak ma czasem możliwość grać za darmo. Legalni bukmacherzy przygotowują bowiem różnego typu bonusy i promocje, dzięki którym można czasem uzyskać zupełnie darmowe środki na grę (np. w ramach pakietu powitalnego albo z okazji jakiegoś ważnego wydarzenia sportowego). Korzystając z tzw. freebetu można postawić zakład sportowy, nie wpłacając żadnego depozytu, a w przypadku trafionego typu otrzymać wygraną. Oczywiście wszystkie wymienione gry hazardowe za darmo organizowane są zgodnie  prawem i o ile tylko korzystamy z usług legalnych organizatorów hazardu, spokojnie możemy sięgać po oferowane przez nich opcje.

Ważne linki:

http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20180000165 – Ustawa o grach hazardowych (po wejściu na stronę należy wybrać wersję Tekst ujednolicony)